การแนะนำการใช้งาน Zotero

จาก UTKWiki
ข้ามไปที่: นำทาง, สืบค้น

เนื้อหา

Zotero คืออะไร

Zotero พัฒนาโดย Center for History and New Media, George Mason University เป็นซอฟต์แวร์โอเพนซอร์สที่ใช้งานร่วมกับบราวเซอร์ Firefox สำหรับช่วยในการจัดการทางบรรณานุกรมและรายการอ้างอิง (Reference management) เหมือนกับ Endnote โดย Zotero สามารถช่วยให้ผู้ใช้สามารถแทรกรายการทางบรรณานุกรมเข้าไปในตัวเล่มวิทยานิพนธ์ หรือรายงานต่างๆ ได้อย่างสะดวกและรวดเร็ว รวมทั้งสามารถถ่ายโอนข้อมูลบรรณานุกรมที่เก็บไว้ในฐานข้อมูลส่วนตัวได้ และช่วยในการสร้างรูปแบบรายการทางบรรณานุกรมให้มีมาตรฐานอีกด้วย

Zotero sticker.1.1.jpg

คุณสมบัติของ Zotero

สามารถช่วยรวบรวมเอกสารต่างๆ เพื่อจัดทำบรรณานุกรม และทำงานสนับสนุนอื่นๆ ดังนี้ [1]

  1. สามารถทำงานได้คล้ายกับ Endnote
  2. ผู้ใช้สามารถสืบค้น รวบรวม ถ่ายโอน (Export) และจัดการกับรายการบรรณานุกรมอย่างเป็นระบบ
  3. ผู้ใช้สามารถสร้างห้องสมุดส่วนตัวเพื่อจัดเก็บข้อมูลต่างๆ ที่สืบค้นได้จากแหล่งข้อมูล ซึ่งจะช่วยให้สามารถเข้าถึงข้อมูลที่ต้องการดังกล่าวได้โดยสะดวกและรวดเร็ว
  4. จัดทำและนำเสนอบรรณานุกรมได้หลากหลายรูปแบบ
  5. มี Feature สำหรับการสืบค้นขั้นสูง
  6. สร้างและแชร์รูปแบบรายการบรรณานุกรมในแบบตนเอง
  7. ผู้ใช้สามารถสร้างและแก้ไขรายการบรรณานุกรมตามรูปแบบต่างๆ ที่ต้องการได้อย่างง่ายดายและในเวลารวดเร็ว
  8. ผู้ใช้สามารถสามารถแทรกรายการบรรณานุกรมที่ต้องการลงไปในตัว เล่มวิทยานิพนธ์ รายงานหรือบทความ รวมถึง เอกสารฉบับเต็ม เว็บเพจ รูปภาพ และไฟล์ชนิดอื่นๆ ขณะกำลังเขียนรายงาน
  9. มี Post-It และ Notepad เพื่อจดบันทึกข้อมูลรายละเอียดเพิ่มเติมที่ต้องการ หรือช่วยเตือนความจำในแต่ละรายการ
  10. ทำงานได้ทั้งในลักษณะ Online และ Offline (เช่น การจดบันทึก การสืบค้นและการจัดการภายในคอลเล็กชั่น)
  11. สามารถเชื่อมโยงแฟ้มข้อมูลระหว่างกันได้ เพื่อให้เห็นความสัมพันธ์ของเนื้อหาเรื่องนั้นๆ
  12. รองรับตัวอักษร Unicode จึงสามารถนำเข้า (Import) จัดเก็บ รวบรวม และถ่ายโอน (Export) ข้อมูลหลายภาษา
  13. สามารถใช้งานร่วมกับโปรแกรมจัดการเอกสารทั่วไป ได้แก่ Microsoft Word และ OpenOffice,บนระบบปฏิบัติการ Windows, Mac และ Linux
  14. สร้างและแชร์รูปแบบรายการบรรณานุกรมในแบบตนเองด้วย Citation Style Language (CSL)

เริ่มต้นใช้งาน Zotero

  1. ติดตั้งโปรแกรมเว็บบราวเซอร์ Mozilla Firefox Mozilla-firefox.png
  2. ติดตั้งโปรแกรม Zotero โดยสามารถดาวน์โหลดได้ที่ http://www.zotero.org
  3. เมื่อติดตั้งโปรแกรมเสร็จแล้วจะปรากฎหน้าจอดังภาพ สังเกตมุมจอด้านล่างขวาจะมีชื่อโปรแกรม Zotero ปรากฎอยู่ เมื่อคลิกเข้าสู่โปรแกรมจากไอคอน Zotero แล้ว จะปรากฎหน้าจอดังภาพ ถัดไป โดยหน้าจอจะแบ่งออกเป็น 3 ส่วนหลักๆ
  • หมายเลข 1 คือ การจัดหมวดหมู่ (Collection) ตามความต้องการ
  • หมายเลข 2 คือ รายการที่สืบค้นและจัดเก็บทั้งหมดที่มีในขณะนั้น
  • หมายเลข 3 คือ รายละเอียดต่างๆของแต่ละรายการจากช่องหมายเลข 2

Z1.jpg Z2.jpg

Zo2.jpg

ขั้นตอนการใช้งาน Zotero

  • เมื่อต้องการเพิ่มเนื้อหาลงใน Library หลังจากค้นหาข้อมูลจากฐานข้อมูล ตัวอย่าง ค้นหาคำว่า Chemical จากฐานข้อมูล ACS

Zotero01.jpg

  • เมื่อได้เนื้อหาที่ตรงกับความต้องการแล้ว ให้สังเกตมุมบนด้านขวา จะปรากฎแถบไอคอนเป็นรูปเอกสาร ให้ทำการคลิกไอคอนนั้น

Zotero2.jpg Zotero3.jpg

  • หลังจากคลิกไอคอนแล้ว ให้สังเกตมุมขวาล่างของจอจะแสดงให้เห็นว่า Zotero ได้บันทึกเอกสารนั้นไว้ใน Library เรียบร้อยแล้ว

Zotero4.jpg Zotero5.jpg

  • หากเนื้อหาในหน้านั้นมีหลายรายการ เมื่อคลิกไอคอนรูปเอกสารแล้ว จะปรากฎกล่องข้อความขึ้นมา ผู้ใช้สามารถเลือกได้หลายรายการตามความต้องการ

Zotero6.jpg Zotero7.jpg

  • หลังจากบันทึกเอกสารที่ต้องการลงใน Library แล้ว เมื่อต้องการนำไปใช้ในการอ้างอิง สามารถคลิกเลือกรายการนั้นๆได้ หรือหากต้องการเลือกทีละหลายรายการ ให้กด Ctrl ค้างไว้แล้วเลือกรายการ จากนั้นคลิกขวาแล้วเลือก "สร้างบรรณานุกรมจากรายการที่เลือก" หรือ "Create Bibliography from Selected Items"

Zotero8.jpg Zotero009.jpg

Zotero10.jpg Zotero11.jpg

  • จากนั้นเลือกว่าต้องการการอ้างอิงทางบรรณานุกรมรูปแบบใด ในที่นี้เลือกแบบ Vancouver แล้วเลือกรูปแบบว่าจะทำการบันทึกในรูปแบบใด เพียงเท่านี้ก็จะสามารถใช้นำข้อมูลรายการอ้างอิงทางบรรณานุกรมไปใช้ได้ทันที

Zotero12.jpg Zotero13.jpg

Zotero กับ Microsoft Word

  • Zotero สามารถทำงานเชื่อมโยงกับ Microsoft Word ได้ เพื่ออำนวยความสะดวกให้ผู้ใช้งาน โดยผู้ใช้งานต้องทำการดาวน์โหลดและติดตั้งการใช้งานในส่วนนี้ก่อน โดยเข้าไปที่เว็บ Zotero แล้วคลิก Add a plugin for Word or LibreOffice'

Zotero15.jpg Zotero15.1.jpg

  • หลังจากติดตั้งการใช้งานแล้ว จะปรากฎไอคอนเพิ่มขึ้นมาในส่วนของ Add-In ในโปรแกรม Microsoft Word

Zotero14.jpg Zotero16.jpg

  • ความหมายของชุดคำสั่ง Zotero (เรียงลำดับจากซ้ายไปขวา)

Zotero16.jpg

  1. Zotero Insert Citation เลือกรูปแบบการอ้างอิง
  2. Zotero Insert Bibliography แก้ไขรูปแบบการอ้างอิง
  3. Zotero Insert Bibliography สร้างรายการบรรณานุกรมท้ายเล่ม
  4. Zotero Edit Bibliography แก้ไขรายการบรรณานุกรมท้ายเล่ม
  5. Zotero Set Doc Prefs ปรับเปลี่ยนรูปแบบการอ้างอิง

การอ้างอิงในเนื้อหา

  • เมื่อต้องการจะใส่รายการอ้างอิงทางบรรณานุกรมลงในเอกสารใน Microsoft Word เปิดไฟล์เอกสารหรือรายงานที่ได้จัดทำไว้แล้ว จากนั้นให้คลิกที่ไอคอนตัวแรก โดยครั้งแรกที่เริ่มใช้ระบบจะแจ้งถามว่าต้องการใส่รายการอ้างอิงทางบรรณานุกรมรูปแบบใด

Zotero17.jpg Zotero18.jpg

  • จากนั้นคลิกเลือกรายการบรรณานุกรมที่ต้องการ จากนั้นจะปรากฎรายการบรรณานุกรมตามตัวอย่าง โดยสามารถทำซ้ำได้ในจุดที่ต้องการได้อย่างต่อเนื่อง หากต้องการเปลี่ยนแกลงแก้ไขรายการอ้างอิงนั้น ให้คลิกที่ Zotero Insert Bibliography

Zotero19.jpg

Zotero21.jpg

การอ้างอิงท้ายเล่ม

  • เปิดไฟล์เอกสารที่ได้ทำไว้ แล้วคลิกที่ Zotero Insert Bibliography จากนั้นให้เลือกรูปแบบการอ้างอิงและรายการบรรณานุกรมขั้นตอนเดียวกับการอ้างอิงในเนื้อหา จะปรากฎรายการอ้างอิงทางบรรณานุกรมดังภาพ

Zotero23.jpg

Zotero22.jpg

  • เนื้อหารายการสัญลักษณ์

คำสั่ง Key shortcuts ต่างๆ

  1. เปิดปิด Zotero : Ctrt + Alt + Z
  2. เปิดปิด Full screen mode : Ctrt + Alt + F
  3. ค้นหา : Ctrt + Alt + K
  4. สร้าง Item : Ctrt + Alt + N
  5. สร้าง Note  : Ctrt + Alt + O


มา Sync ข้อมูลบรรณานุกรมเอกสารที่จัดเก็บด้วย Zotero นะคะ

คงมีหลายท่านคุ้นเคยกับ Zotero ที่ได้แนะนำไปก่อนหน้านี้กันบ้างแล้ว และหากท่านทำงานกับเอกสารต่างๆ ด้วย Zotero ฟังก์ชันหนึ่งที่เว็บ zotero.org เตรียมสำหรับผู้ใช้ทุกท่านก็คือ การ Sync ข้อมูลจากเครื่องคอมพิวเตอร์ไปเก็บไว้ในพื้นที่ออนไลน์ เพื่อให้สามารถเข้าถึงข้อมูลบรรณานุกรมและเอกสารที่จัดเก็บได้สะดวก รวมทั้งการประสานการใช้งานกับระบบต่างๆ ในอนาคต

การ Sync ข้อมูล Zotero

  1. เนื้อหารายการลำดับเลขทำได้โดยเข้าเว็บ Zoteroแล้วสมัครสมาชิกโดยคลิกปุ่ม Registe
  2. เมื่อสมัครสมาชิก Zotero แล้ว ก็ Login เข้าระบบ คลิกเลือกเมนู My Library จะมีจอภาพแสดงข้อมูลบรรณานุกรม
  3. เมื่อสมัครสมาชิกและ Login เข้าเว็บ Zotero เรียบร้อยแล้ว ให้กลับไปทำงานที่เบราว์เซอร์ Firefox โดยเปิดจอภาพ Zotero ขึ้นมา
  4. คลิกปุ่มเครื่องมือรูปเฟือง (Setting) ของจอภาพ Zotero เลือกคำสั่ง Preferences เพื่อเข้าไปตั้งค่าสมาชิก Zotero
  5. จะปรากฏจอภาพการตั้งค่า Preferences
  6. ป้อนข้อมูล Username และ Password ของบัญชีผู้ใช้ Zotero ที่สมัครไว้ก่อนหน้านี้

เสร็จปุ่ม OK เป็นอันเสร็จสิ้นกระบวนการปรับระบบ ที่เหลือเมื่อมีการบันทึกข้อมูลบรรณานุกรมและหรือแนบไฟล์/จัดเก็บไฟล์ประกอบใด ก็คลิกปุ่ม Sync เพียงเท่านี้ข้อมูลบรรณานุกรมและไฟล์เอกสารที่แนบจะถูก Sync ไปยังเว็บ Zotero.org ตามบัญชีที่สมัครไว้โดยอัตโนมัติ

อ้างอิง

  1. ยุวดี มโนมยิทธิกาญจน์,2552. Zotero โปรแกรมบรรณานุกรมใหม่. เข้าถึงจาก[1]

เพิ่มเติมแหล่งที่มา

* http://phdit.spu.ac.th/opal/doku.php?id=txt:zotero
* http://phdit.spu.ac.th/opal/doku.php?id=txt:zot_install


· คำสำคัญ (keywords): zotero, reference manager, โปรแกรมจัดการทางบรรณานุกรม, โปรแกรมจัดการรายการอ้างอิง

เครื่องมือส่วนตัว

สิ่งที่แตกต่าง
ปฏิบัติการ
ป้ายบอกทาง
เครื่องมือเพิ่ม
สไลด์อบรม